Baza opraw obejmuje systematycznie dodawane opisy i cyfrowe reprodukcje zabytkowych opraw książkowych XIV-XX w., pochodzących ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu.

Oprawy

Baza proweniencji obejmuje opisy i cyfrowe reprodukcje znaków własnościowych dawnych właścicieli książek, znajdujących się obecnie w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Baza zawiera podstawowe dane na temat właścicieli książek: hasła osobowe i instytucjonalne (korporatywne).

Proweniencje

Baza rekonstrukcji księgozbiorów historycznych. Baza ma na celu wirtualne scalanie rozproszonych kolekcji historycznych, zarejestrowanych w dawnych inwentarzach i katalogach. Baza obejmuje identyfikację bibliograficzną pozycji ujętych w dawnych spisach oraz ich obecną lokalizację. Pierwszą historyczną kolekcją, rekonstruowaną w ten sposób jest księgozbiór kolegium jezuitów w Poznaniu.

Rekonstrukcje księgozbiorów historycznych

W bazie druków zawarto informacje o wydawnictwach zwartych i ciągłych, które ukazały się na terenie Wielkopolski w latach 1801-1953. Niektóre rekordy bibliograficzne mają dostępne skany egzemplarzy w ramach kolekcji Regionalia Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Aby je wyświetlić, należy kliknąć numer sygnatury oznaczony ikoną [ ] znajdujący się w opisie konkretnego rekordu bibliograficznego. Baza zawiera informacje na temat tego, gdzie znajdują się fizyczne egzemplarze danej pozycji. Jeśli książka jest w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu, sygnatura nie ma oznaczenia literowego. W pozostałych przypadkach mogą pojawić się następujące oznaczenia: P – Biblioteka PTPN BK- Biblioteka Kórnicka BR – Biblioteka Raczyńskich BN – Biblioteka Narodowa Zebrane tytuły podzielono na działy obrazujące jak wielu dziedzin dotyczyły, ukazujące wysiłek wydawniczy Wielkopolski od początku XIX wieku po połowę wieku XX: I. Ogólne, Jednodniówki II. Bibliologia III. Muzyka IV. Sztuka V. Czasopisma, Gazety VI. Księgi adresowe VII. Religijne VIII. Kazania IX. Proza polska X. Poezja, Dramat XI. Literatura klasyczna XII. Literatura obca XIII. Językoznawstwo XIV. Literaturoznawstwo XV. Medycyna XVI. Weterynaria XVII. Nauki Przyrodnicze 1. Ogólne 2. Matematyka 3. Biologia 4. Astronomia 5. Chemia 6. Geologia, Klimat 7. Fizyka XVIII. Rolnictwo, Ogrodnictwo, Hodowla, Uprawa, Leśnictwo XIX. Technika XX. Geografia, Turystyka, Krajoznawstwo XXI. Wolnomularstwo XXII. Biografie XXIII. Historia XXIV. Źródła, Pamiętniki XXV. Pedagogika, Szkolnictwo, Podręczniki, Psychologia XXVI. Filozofia, Etyka XXVII. Ekonomia, Gospodarka, Handel XXVIII. Społeczno-Polityczne XXIX. Prawo XXX. Ustawy, Statuty, Regulaminy XXXI. Sprawozdania XXXII. Sport

Bibliografia Druków Wielkopolskich

Baza danych pism antyjezuickich z całego świata, obejmująca okres od wczesnej nowożytności do końca I wojny światowej (do 1918 roku), gromadzi teksty literackie, polemiczne i ideologiczne wyrażające wrogość wobec Towarzystwa Jezusowego, ujmując je w szerszych tradycjach uprzedzeń religijnych, myślenia spiskowego oraz konfliktów kulturowych. Baza zestawia ze sobą teksty pochodzące z różnych regionów — z Europy oraz świata transatlantyckiego — tworząc systematyczne, porównawcze ramy analizy gatunków, tropów, kontekstów historycznych i programów politycznych, a także zarówno wspólnych wzorców, jak i lokalnych specyfik antyjezuityzmu w różnych epokach i miejscach.

Piśmiennictwo antyjezuickie

Rękopisy Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu prezentują dużą różnorodność pod względem chronologicznym (X-XXI w.), rzeczowym i proweniencyjnym. W kolekcji znajduje się wiele cennych zabytków i materiałów źródłowych zwłaszcza z regionu Wielkopolski. W zróżnicowaniu zasobu odbija się historia Biblioteki, począwszy od założenia w 1901 r. jako Kaiser-Wilhelm-Bibliothek, przemianowania w 1919 r. w Bibliotekę Uniwersytetu Poznańskiego i polonizację księgozbioru w okresie międzywojennym, poprzez okres Staats- und Universitätsbibliothek (1939-1945) i akcję zabezpieczania księgozbiorów ocalałych po II wojnie światowej (1945-1950). W kolekcji znajduje się 45 kodeksów – rękopisów średniowiecznych (XIII - 1 poł. XVI w.) w większości pochodzących z wielkopolskich księgozbiorów kościelnych, głównie klasztornych (od 2016 zaliczone do Narodowego Zasobu Bibliotecznego). Obok kodeksów do rękopisów średniowiecznych zalicza się także dwa dokumenty (akty prawne) z XV w. oraz blisko 30 fragmentów, głównie pergaminowych, manuskryptów z X-XV w., wśród których znajduje się wiele cennych zabytków średniowiecznego piśmiennictwa europejskiego. W ramach powojennej akcji zabezpieczania ocalałych księgozbiorów do Biblioteki trafiły rękopisy z wielkopolskich bibliotek dworskich i archiwów ziemiańskich, zarówno polskich: Skórzewskich z Czerniejewa-Radomic i Lubostronia, Mielżyńskich z Pawłowic i Chobienic, Mycielskich z Kobylepola, Kościelskich z Miłosławia i Żółtowskich z Niechanowa, Pawłowskich z Grudzielca, Radolińskich z Jarocina i Trąmpczyńskich z Dębłowa k. Gniezna, jak i poniemieckich: m.in. rodziny von Massenbach z Białokoszy, Stolberg-Wernigerode z Borzęciczek k. Krotoszyna, Maltzanów z Milicza, barona Joachima von Loesch z Jabłonnej k. Rydzyny, ponadto część archiwaliów i księgozbiorów Baltendeutschów (Niemców bałtyckich) oraz gromadzone przez Himmlera archiwalia i zbiory lóż masońskich z całej Europy. Kolejną grupę manuskryptów tworzą archiwalia instytucji i stowarzyszeń, polskich i niemieckich, głównie wielkopolskich m.in.: Historische Gesellschaft für die Provinz Posen (1885-1945) oraz Historische Gesellschaft in Polen (1919-1939), akta Związku Zawodowego Literatów Polskich w Poznaniu (z lat 1921-1933), Towarzystwa Polsko-Włoskiego w Poznaniu (1932-1934), archiwum Polskiego Muzeum Szkolnego we Lwowie. Odrębną kategorię rękopisów tworzą spuścizny (bądź fragmenty) znanych działaczy społecznych, literatów, kompozytorów, muzyków i muzykologów oraz profesorów poznańskich uczelni. Znaczną część zasobu rękopisów stanowią kolekcje wspomnień, głównie wojennych – uczestników i świadków wydarzeń: powstańców wielkopolskich (ponad 200 prac z 1968) oraz wspomnienia okupacyjne studentów wydziału prawno-ekonomicznego Uniwersytetu Poznańskiego, Akademii Handlowej w Poznaniu i Akademii Handlowej w Szczecinie (blisko 1800). W zbiorze rękopisów ważne miejsce zajmuje kolekcja sztambuchów (łac. alba amicorum) z XVII-XX wieku - albumów pamiątkowych (zwanych też imiennikami czy pamiętnikami).

Rękopisy

Kolekcja starych druków obejmuje systematycznie dodawane opisy i cyfrowe reprodukcje książek drukowanych z XV-XVIII w. (inkunabuły i stare druki) ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Więcej: https://lib.amu.edu.pl/pracownia-starych-drukow/ Zbiór starych druków obejmuje blisko 65 tysięcy dzieł w ponad 75 tysiącach woluminów oraz 450 inkunabułów (w tym także egzemplarze zachowane fragmentarycznie). Jest to jedna z największych tego typu kolekcji w kraju. Dominują w nim tzw. druki obce, pochodzące głównie z oficyn niemieckich (XVI-XVIII w.) oraz francuskich (XVIII w.). Polonika XVI-XVIII w. to około 15 % całego zbioru. Pod względem proweniencyjnym zbiór w dużej części składa się z pozostałości dawnych, wielkopolskich księgozbiorów i stanowi bezcenny dokument historii tego regionu. Znajdziemy w nim jednak pozostałości bibliotek z Pomorza Zachodniego, Kurlandii i Semigalii (w tym księgozbiory Niemców Bałtyckich) oraz szczątki wielu dawnych księgozbiorów z terytorium historycznego Rzeszy Niemieckiej.

Stare druki

Ikonografia

Zbiory Kartograficzne Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu Zbiory Kartograficzne Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu stanowią wyjątkowe dziedzictwo naukowe i kulturowe, dokumentujące rozwój przestrzenny miasta oraz przemiany terytorialne regionu na przestrzeni wieków. Kolekcja obejmuje różnorodne materiały kartograficzne, które podzielono na cztery główne grupy: plany miast, mapy, atlasy oraz weduty miast. Każdy z tych zbiorów ukazuje inne aspekty historii kartografii — od szczegółowych planów urbanistycznych Poznania, przez mapy przedstawiające Wielkopolskę i Polskę, po artystyczne panoramy. Wspólnie tworzą one spójną opowieść o rozwoju przestrzennym, gospodarczym i kulturowym regionu, stanowiąc nieocenione źródło wiedzy dla badaczy, studentów oraz wszystkich pasjonatów historii kartografii. Udostępnienie zbiorów w ramach platformy Mirabilium Collectio ma na celu nie tylko ochronę i digitalizację tego cennego dziedzictwa, lecz także ułatwienie dostępu do zasobów szerokiemu gronu odbiorców poprzez narzędzia cyfrowe umożliwiające analizę, porównanie oraz odkrywanie dawnych przedstawień przestrzeni, które są dostępne również w <a href="https://wol.mirabilium.dlibra.psnc.pl/">geoportalu historycznym</a>

Kartografia

Muzykalia

Zbiory Pracowni Dokumentów Życia Społecznego obejmują różne, pod względem formy i treści, dokumenty o charakterze informacyjnym, normatywnym, reklamowym i propagandowym. Pracownia specjalizuje się przede wszystkim w gromadzeniu materiałów dotyczących historii i współczesności Wielkopolski: wszelkich druków efemerycznych będących przejawem działalności jej mieszkańców na polu gospodarczym, politycznym i kulturalnym. Gromadzone są różne formy dokumentów: druki ulotne, czyli zaproszenia, afisze i plakaty, ulotki informacyjne, bilety, karty wstępu, bony, akcje i obligacje; druki zwarte: broszury, foldery, jednodniówki, czasopisma; dokumenty ikonograficzne: fotografie, pocztówki, znaczki, naklejki; a także artefakty: medale, przypinki, gadżety. Zbiory stanowią cenne źródło do badań regionu Wielkopolski w zakresie szeroko pojętych nauk społecznych i historycznych. Struktura zbiorów obejmuje: zasób regionalny druków retrospektywnych (z lat 1752-1948, wśród których znajdują się materiały wydane także poza regionem) i współczesnych (od 1949 r. do dziś), a także księgozbiór czasopism i książek regionalnych. Najbardziej liczne zbiory pod względem tematycznym to: telegramy patriotyczne z lat 1895-1954, materiały dot. okresu Polski Ludowej, książki i czasopisma emigracyjne i wydawnictwa drugiego obiegu, akty prawne (regulaminy i statuty różnych organizacji, związków i stowarzyszeń z lat 1801-1989), druki funeralne (mowy pogrzebowe, nekrologi i obrazki komemoratywne), plakaty i afisze teatralne, filmowe i reklamowe XIX i XX-w., druki dotyczące konfederacji targowickiej oraz drugiego rozbioru Polski i powstania kościuszkowskiego z lat 1792-1794, ze zbiorów Władysława Reymonta.

Dokumenty życia społecznego

Poznańska kolekcja druków wolnomularskich stanowi jeden z największych zbiorów masoników w Europie. Do Biblioteki Uniwersyteckiej trafił on po II wojnie światowej z miejscowości Sława na Dolnym Śląsku. Księgozbiór ten składa z fragmentów różnych, głównie niemieckich, bibliotek lożowych. Największą jego część stanowią druki z XIX i początku XX wieku

Masonika

Wydawnictwa zwarte i ciągłe wydane po 1801 roku w Wielkopolsce znajdującej się pod zaborem pruskim. Zróżnicowane tematycznie i językowo, adresowane do szerokiego grona odbiorców pozwalają spojrzeć na rozwój usług wydawniczych w regionie.

Regionalia

Archiwum Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu funkcjonuje od 1982 roku. W jego zasobie znajdują się dokumenty począwszy od akt pruskich związanych z działalnością Biblioteki im. Cesarza Wilhelma (Kaiser-Wilhelm-Bibliothek) oraz Biblioteki Krajowej (Landesbibliothek), poprzez materiały z okresu międzywojennego i okupacji niemieckiej, aż po powojenną dokumentację w postaci protokołów, relacji, sprawozdań, fotografii oraz korespondencji międzynarodowej.